Atzo zineman egon nintzen Los Destellos filma ikusten. Heriotzaren eta zaintzaren inguruko gaia tratatzen du, modu oso egokian. Horreraino ondo. Antzezleen lana ere oso ona iruditu zitzaidan. Baina, azken boladan estatuan egiten ari diren filmekin beti gauza bera gertatzen zait, hizkuntza eta trataera kulturala ez zaizkit sinesgarriak gertatzen. Eta atzo antzeko sentsazio bat izan nuen.
Filma herrialde katalan batean gertatzen da. Ez nintzateke gai izango non den, baina alaba Valentziara doa ikastera, eta ikusten diren herriko irudietan kartelak katalanez daude.
Gidoia Eider Rodriguezen ipuin batean oinarrituta dago. Horregatik, agian, alabaren izena Madalen da, eta uneren batean protagonistari galdetzen dio senar ohiak ea Gasteizera bueltatuko den. Beraz, ondorioztatzen da ama euskalduna dela, edo Euskal Herrikoa bederen.
Baina film osoan ez da ez katalana ez euskara agertzen, beno gràcies bat justuan eta gutxi gehiago. Gurasoak mama eta papa dira, eta euren gaztetako kanta pasodoble bat, berrogeita hamar urte dituen bikote baten kanta pasodoblea. Ba zer nahi duzue esatea, ez zait sinesgarri egiten.
Eta igual pelikula honetan akzesorio horiek ez dute garrantzirik, ez dakit, baina niretzat, zerbait kontatzeaz gain, inguratzen gaituen kulturaren transmisio egoki bat egin nahi badugu, elementu horiek guztiak ezinbestekoak dira.
Eta horrela irten nintzen zinematik, sentsazio gazi gozo batekin, buruari bueltak ematen beste behin ere. Ondoren, kasualitatez, aldizkari feminista bateko kritika irakurri eta dena zen laudorio, eta ni oso arraroa ote naizen otu zitzaidan.
Bukatzeko, Edurne Azkarate aktoreak Donostiako Zinemaldian botatako esaldia ekarri nahi nuke gogora: “Euskal Zinea deritzon horri euskara falta zaio eta euskal kulturak filmak ditu faltan”.
Nik bihar ez dut ezer ospatzeko. Asteburu on!
