ABENDUAK 27 (neoliberalismoari stop!)

Atzo, Argian, zur eta lur utzi ninduen albiste bat irakurri nuen. Dirudienez, azken urteetako tendentzia omen da goi mendietan musika festibal erraldoi eta garestiak antolatzea. Alpe d´Huezen egiten den Tomorrowland Winter jaialdiak marka guztiak hautsiko omen ditu 3.300 m-tara 22.000 lagun bilduz.

Ez ei da bakarra. Eta gauza da, zenbat eta gauza gehiago eduki, orduan eta zentzugabekeria gehiago asmatzen dituela gizakiak egunerokoari aurre egiteko. Baina, non da muga?
Kasu honetan, oso aberatsak direnei zuzendutako jaialdiez ari gara, baina ez al duzue inpresioa gero eta gehiago joaten ari zaigula burua aisialdiaren izenean? Non geratu dira liburu bat irakurtzea, paseatzea, edota arratsaldea banku batean eserita egitea, pipak jaten, pasatzen denari begiratuz?

Gero eta argiago ikusten dut gizakia desagerrarazteko espeziea dela. Mundu erdia gosez hiltzen den bitartean, ehuneko txiki batek musika jaialdiak antolatzen ditu 3.000 metrotara. Eta ez dut aipatu horrek ingurumenari egiten dion kalteaz: ez bakarrik kutsadura aldetik, baita ekosistema horretan bizi diren beste espezie guztientzako suposatzen duenaz ere.

Bai, ni ere kexatzen naiz sarri, egun libreetan zer egin ez dakidanean, eta emozioa sorrarazten didaten planak gustuko ditut. Baina gizakiona gero eta grabeagoa da, pintza joaten ari zaigu eta ez gara konturatzen ari. Nork jarri behar dizkio mugak erokeria honi? Ez al da garaia errebelatzeko serioski? Edo benetan jarraituko dugu permititzen ez dakit zer gaizki ulertutako askatasunaren izenean gutxi batzuk munduarekin nahi dutena egiten jarrai dezaten? Benetan pentsatzen al dugu bizi gaituen neoliberalismo honek onik ekarriko digula inoiz?

Has gaitezen gure golkoari gutxiago eta inguruan gertatzen denari gehiago begiratzen. Egun on!

ABENDUAK 26 (opariak)

Oparirik onenak norberak bere buruari egiten dizkionak izaten dira, ez al duzue uste?
Ni aurten nabil nire buruari, etengabe, opariak egiten. Akaso izango da inork ez dizkidalako egiten, batek daki, baina aspaldi ikasia naiz gozamena ematen diguten gauza horiek egin behar  ditugula, inoren zain egon gabe, edo inorengandik ezer espero gabe.

Eta horrela nabil, aberats baten moduan, beno aberatsa banaiz nolabait, bidaia hemendik, hoteltxoa handik; gorputzerako halako tratamendu, kirolerako halako konplementu, janzteko halako arropa, etxerako halako altzari.
Diru guztia xahutuko dut martxa honetan, baina aizue, zer plazera.

Eta zuei zeinek egiten dizkizue opariak, Olentzerok? Asmatzen al du. Gustagarriak diren planak oparitu al dizkizue?
On egin!

ABENDUAK 25 (gaindosia)

Atzo eta gaur artean azken asteetako hainbat substantzien dosiak gainditu ditut aldi baterako, espero.

Proteina gaindosia, frijituena, haragiarena, alkoholarena, gozoena, familiarena. Bapo, ederki egon da, baina garai baterako ase naiz. Kito. Gaurtik aurrera gabonak existituko ez balira bezala egingo dut, edo horretan saiatuko naiz.

Beste urte batzuetan kanpora irten izan naiz, eta errazagoa da ospakizun horiek ahaztea. Aurten etxe bueltan ibiliko naizenez, espero dut inolako tentaziotan ez erortzea, eta egun normaletako bizimodua egitea. Bi egun hauetako garbiketa egin, eta berriz ere gorputza sasoi-moduan ipintzea. Ea lortzen dudan.

Eta zuek, ondo? Gaur afalduko al duzue? Ni infusio bat hartuta banoa ohera.

Gabon! 

ABENDUAK 24 (kontuz poteoarekin)

Ez gara oso kristauak, baina euskaldun ia guztiok ospatzen ditugu gabon gaua eta eguberri eguna. Ohitura, tradizioa, deitu nahi duzuen moduan, baina familiarekin elkartzeko egunak izaten dira. Sortu gintuen familiarekin elkartzekoa, normalean, ez norberak aukeratu ahal izan duenarekin egotekoa, baldin eta kanonetatik irteten den familia bat baldin baduzu bederen.

Afari eta bazkariak bezain inportanteak dira poteoa. Batzuk kafe orduan elkartzen dira mus txapelketari ekiteko eta, ondoren, poteoarekin jarraitzen dute, afarirako alkohol dosiak jada erabat gaindituta dituztelarik, beste drogen kontsumoan sartu gabe. Horiek bihurtzen dira munduko sinpatikoenak, komentarioa hemendik, musua handik, dena da poztasuna eta roilo ona. Halere, giro polita egoten da herrian, etxe guztietan dauden arazoak eta minak une batez desagertuko balira bezala.

Neu ere irteten naiz pote pare bat hartzera, eta baldintza ez oso onetan heldu izan naiz afaltzera behin baino gehiagotan. Halere, okerragoa izaten zen duela urte batzuetako Eguberri eguna. gabon zaharrean baino, gabon gauean irteteko ohitura genuen lagunek, tabernetan lasaiago egoten zenaren aitzakiaz. Eta hala zen, baina gero, gaupasa egin ondoren, etxeko saloian aurpegi ona jartzea eta amari lanetan laguntzea nekeza izaten zen.
Baina gazte garai haiek ere pasatu ziren. Oraingoan espero dudana da nagoen horiekin ordu batzuez gustura egotea, gutxitan egoten bainaiz, ahalik eta betekadarik txikiena izatea, eta hogeitaseian ondo egotea nire gustuko plan bat egin ahal izateko, mendia, paseoa, edo dena delakoa.

Irakurle maitea ondo pasa ezazu pasatu gabe eta disfrutatu benetan maite dituzun horiekin.

Gabon gau on!

ABENDUAK 23 (maitasunaz)

Gaur inspirazio gabe nabil, baten batek pentsatuko du -beti bezala alegia, baina nik gaur somatzen dut ez dakidala zer idatzi. Hiru kontu desberdinekin hasi naiz, eta guztiak ezabatu ditut. Barrutik irteten ez dena fuera, ezabatu, soberan dagoena ezabatu, ez badu informazio interesgarririk aportatzen ezabatu. Hala erakutsi ziguten idazle eskolan, eta hala egitea komeni da. Betegarriak zertarako, ez bada zerbait ederra sortzeko, erritmo bat eta doinu bat transmititzeko, irakurlea nolabait hunkitzeko?

Musen bila nabil, baina nire kaosean ez ditut topatzen; aitzitik, neuzkanak desagertzen ari zaizkidala esango nuke. Bihotzean arakatu dut, erraietan, gogoan. Ezer ez. Guztiak hutsik daude, martxan jarriko dituen zerbaiten zain.
Hori da behar dudana, mugiaraziko nauen zera hori, azken boladan itzali samar dudana. Zuek ez dakit, baina nik horri maitasuna esaten diot. Maitasuna da mundua mugitzen eta eraldatzen duena, bizirik gaudela gogoratzen diguna, eta bizirik irauteko motiborik inportanteena.

Baina ezabatu, ezabatu eta ezabatu, besterik ezin dut egin maitasunik gabeko hitzak josten saiatzen ari naizen bitartean. Maitasuna barru barruan dudalako, makina bat maitasun azalarazteko desiratzen, baina haren helburua izango den objekturik ez da agertzen. Halere, ez dut etsiko. Bilatzen jarraituko dut, inspirazioa eta pasioa bueltatuko dizkidan maitasun horren atzetik segituko dut, azken hatsa heldu aurretik aurkitzeko esperantzaz.

Arratsalde on!

ABENDUAK 22 (neguan sartu gara)

Gaur (edo atzo) neguko solstizioa dugu, urteko egunik motzena zientziaren arabera, esaerak egun hori santa Luzia eguna dela esan arren: -Santa Lucía acorta la noche y alarga el día, errepikatzen zuen gure amak urtero.
Gaur ere Espainiako loteria nazionalaren gabonetako zozketa egiten da. Ez naiz joko zalea, are gutxiago Espainiako diru-kutxara doan diruaz ari bagara, baina beti erosten dut lanean ari naizen tokiko txartela, tokatuz gero tonto aurpegiarekin ez geratzeko, bereziki.
Jada, sari potoloenak atera omen dira, eta probidentziari esker (bigarren aipamena aste bakarrean) tanta-hotza jasan duten Valentziako hainbat herritan tokatu dira sari batzuk. Ba eurengatik pozten naiz. Egia esan, Valentziakoak asko hitz egin eta idazteko ematen du, baina gertatu zenean kanpoan nintzen eta ez nuen jarraipen zehatzik egiteko aukerarik izan. Halere, hainbat gako oso ondo adierazi zituen Mikel Peruarenak Berrian  azaroaren hamarrean argitaratu artikulu batean. Beraz ez naiz gai horrekin hasiko.

Ba, nioenez, neguan sartu gara eta horrekin batera urte amaiera dator. Balorazioa egiteko unea, eta hurrengorako zerbait hobea edo gutxienez antzekoa desiratzeko garaia, jakinik, beti ere, desioak hori besterik ez direla, desio, nahiko genukeen eta ia inoiz betetzen ez den horixe alegia, eta  errealitateak beti ustekabean harrapa gaitzakeela, onerako zein txarrerako.

Ba horretan jarriko naiz, izan dudan positibo eta negatibo guztia aztertzen. Zintzoa izateko, nire gabezia guztiekin, uste dut gehiago izan dudala lehenengotik bigarrenetik baino, zure errealitatea onartzen duzun momentutik, gauza txikiez gozatzeko jarrera izugarri biderkatzen baita.

Ba pentsamendu horiekin utziko zaituztet igande honi etekina ateratzeko jarrera positiboarekin.

Gozatu neguak eskaintzen dizkigun aukera guztiez, eta loteria tokatu bazaizue zoriontsuago egingo zaituzteten horretan gastatu. 

Igande on!

ABENDUAK 21 (bizitza da handiena)

Ba atzokoa ederra izan zen bai. Ni kexu nintzen eseritako sarrera neukalako, baina egia esan ez zen hain gaizki egon. Eszenatoki pare parean, urruti, baina zutik denbora guztian, bultzatuko ninduen inor gabe inguruan. Lagunak pistan egon ziren, bolloan esan zidaten, saltoka eta bultzaka, haiek ere primeran, baina inbidia gutxi. Horren aukera izango dut hurrengo batean.

Aldamenean ni baino zaharragoa zen tipo bat zegoen. Ez zuen euskaraz egiten, Euskal Herrian dauzkagun garai bateko abertzale  erdaldun horietako bat. Ni bezain emozionatua zegoen, gehiago igual. “Esto es lo que necesitaba desde hace tiempo” bota zidan literalki, eta ez zen parrandaz ari, edo kontzertu soil batez. Bera han arnasten ari ginen aldaketarako, errebeldiarako, (iraultzarako esatea gehiegi iruditzen zait), salaketarako eta inkonformismoarekiko giroaz ari zen, azken urteetan hori guztia lotan balego bezala, beno hein handi batean badagoela esango nuke. Nik han bizitzen ari ginena ilusio bat besterik ez zela adierazi nion, biharamunean denak berdin jarraituko zuela, baina berak ezetz, kontzertu hura zerbaiten mugarria balitz bezala. Ilusiorik gabe ezin aurrera egin, beraz berarentzat hobe hala pentsatzea. Ni negatiboagoa naiz.

Edozein kasutan ederra izan zen, gure gaztetako soinu banda zuzenean kolektiboan partekatzea, mundu justu baten alde borrokatzeak merezi duela gogora ekartzea, eta horretarako injustizia desberdinak kantuen bidez aldarrikatuz.

Milesker Fermin herri oso bat bibrarazteagatik!

ABENDUAK 20 (arteaz)

Beti gustatu izan zait museoetara joatea. Arte modernoa eta garaikidea bereziki ditut maite. Ez dut gehiegi ulertzen, zerbait ulertu behar bada, emozioen bila joaten naiz, ea zirrara sortzen didan obrarik ikusten dudan, besterik ez. Bereziki pintura dut gustuko, beno pintura eta argazkilaritza. Azken garaian hain ohikoak diren instalazioak, oro har, gutxiago esaten didate.

Egun hauetan Bilbon nabil eta bertako bi museo bisitatzeko probestu dut denbora, eguraldia ikusirik plan ezin hobea bide batez. Ba ez batean ez bestean ez dut hunkitu nauen ezer topatu. 

Arte ederretako museoan Juan Luis Goenagaren erakusketa ikusten aritu naiz. Hiru koadro kenduta beste guztiek ez didate ezer adierazi. 

Guggenheimen, aldiz, Hilma af Klint suediarraren eta Paul Pfeiffer estatubatuarraren obrak. Lehenaren margolanak, orohar, roilo bat iruditu zaizkit. Bigarrenaren lan eklektikoa ez zait heldu, eta zerbait adierazi dit azalpenak irakurri eta entzun ostean. 

Eta hori da artea, bakoitzak adierazteko erabiltzen duen lengoaia, baina gutxitan guztiok  gustuko duguna.

Eguna musikarekin errematatuko dudanez, espero dut artistarekin asmatzea, zapore gazi-gozo hau kentzeko. Beno, artistarekin baino, prestatu duen kontzertuarekin. Zeta ba al zatoz? 

Ostiral on!

ABENDUAK 19 (bero bakartia)

Azken boladan

gauero esnatzen naiz

lau edo bost bider

izerditan

lumadun edredoia

soberan dudala

Hanka luzatzen dut

zurearen bila

ondoren besoa

ohearen bestaldera

zure bizkar leuna

topatu nahian

baina hutsik da

soilik maindire hotza

topatzen dut

Aldez mugitzen naiz

bero bakarti hau

jasanezina baita

Berriz ere lokartzen naiz

eta handik ordu batera

ostera esnatu

izerditan

lumadun edredoia

soberan dudala

eta hanka eta besoa

luzatzen ditut

baina esnatu orduko

alde eginda zaude

beti 

ABENDUAK 18 (Probidentziaren gauzak)

Atzo eskiatzera joan nintzen Aralarrera. Esan dezaket eskiatzen dakidana han ikasi nuela, duela urte asko, elur gehiago botatzen zuen garaian hara joateko ohitura baikenuen.
Oso gustuko dut elurra, bakea ematen dit, ondo sentiarazten nau, energia positiboz betetzen nau.

Aralar ez da ene iritziz tokirik egokiena iraupen eskia egiteko, elurra jauzi berri ez bada behintzat. Mundu guztia doa umeekin, edo umerik gabe, elurraz gozatzera, eta bideak oso zapalduta egoten dira.
Atzo kamioi bat pasa omen zen pistatik gora. Ikusi behar zen han zeuden zuloak eta irregulartasunak. Bestalde, hotzarekin elurra izoztuta zegoen lehen orduetan.
Bada pertsona bat crowfunding bitartez bidea egiten duena. Baina niretzat ez zen nahikoa. Monoa kendu nuen, baina ez nuen guztiz disfrutatu, tarte batzuetan gozatua hartu nuen arren. Halere beldurrarekin ibili nintzen, nire burua ez bainuen oso seguru ikusten. Eta oso eskiatzaile  ona ez naizenez, aspaldiko partez erorketa batzuk izan nituen, batzuk nahi gabe, beste batzuk nahita, nire burua elurretara botata.

Gauza da etxera bueltatu eta lasai egon nintzela, baina orduak aurrera joan ahala, eskubiko oina gero eta okerrago sentitzen nuela, lurrean ezin jarri iritsi arte. Erorketaren batean egindako bihurrituren bat bere hortzak erakusten ari zitzaidan.
Jarri nituen izotza eta arnikadun ukendua, hartu nuen antiinflamatorioa, eta gaur goizean hobeto jaiki naiz, baina panikoa sentitu dut. Oinik gabe ez bainaiz ezer. Ezin badut ibili, paseatu, mendira ala hondartzara joan, zer geratzen zait? Ezin badut dantzatu, zer egingo dut gustuko ditudan festa eta kontzertuetan?

Eta pentsamendu horiek buruan jaiki naiz zeruari begira, gaur egin behar nuen mendi itzulian pentsatuz, besterako utzi beharko dudala, hobe dela egun batzuetan atseden hartzea, hilabeteak hankarik gabe egotea baino. Eta otu zait, akaso, Probidentziaren gauza izan zela duela hilabete batzuk ostiraleko Ferminen kontzerturako soilik eseritako sarrera eskuratu ahal izatea; bestela, zer egingo nuke hanka honekin pistaren erdian bi ordu eta erdi zutik? Eboluzioa kontatuko!